Aktualne zagrożenia dla rynku trzody chlewnej, związane z nowymi przypadkami ASF oraz ich skutkami ekonomicznymi, były głównymi tematami rozmów przedstawicieli Krajowej Rady Wieprzowiny z ministrem rolnictwa Stefanem Krajewskim.
– W związku z sytuacją, którą jako producenci i hodowcy doskonale znacie, zdecydowałem się wystąpić do Komisji Europejskiej z wnioskiem o nadzwyczajną pomoc dla rynku trzody chlewnej w Polsce. Jeśli będzie na to zgoda, środki byłyby dostępne w 2026 r. Przypomnę, że w całym mijającym roku resort rolnictwa na odszkodowania wyasygnował już ponad 2 mld złotych – powiedział na spotkaniu z hodowcami i przedstawicielami Krajowej Rady Wieprzowiny minister Stefan Krajewski.
W dyskusji o możliwych mechanizmach pomocowych hodowców trzody chlewnej reprezentował Janusz Terka, rolnik i przewodniczący NSZZ Solidarność Rolników Indywidualnych Regionu Piotrkowskiego. Hodowca zaapelował o utworzenie stałego zespołu rolników, myśliwych i naukowców, którego zadaniem byłoby stworzenie standardów skutecznej walki z wirusem ASF.
– Mamy szanse dokonać przełomu w walce z ASF. Chcemy w ramach zespołu stałego zaproponować współpracę służb, rolników, myśliwych i środowisk naukowych, tak aby wspólnie z ministerstwem rolnictwa wypracować nowe schematy działań na wypadek kolejnych zagrożeń. Z ASF walczymy w Polsce już od 11 lat i walczymy nieskutecznie – mówił w trakcie dyskusji Janusz Terka.
Wśród postulatów zgłaszanych przez członków Krajowej Rady Wieprzowiny pojawiły się także sugestie wprowadzenia nowych mechanizmów odszkodowań dla rolników prowadzących gospodarstwa na terenach wyznaczanych stref. Chociaż hodowle nie są bezpośrednio dotknięte występowaniem wirusa ASF, lokalizacja gospodarstw na obszarach objętych sankcjami skutkuje olbrzymimi stratami finansowymi i brakiem kwalifikacji do ubiegania się o odszkodowania.
Jak wskazywali uczestnicy spotkania, skuteczną pomocą dla takich hodowców byłoby rozszerzenie odszkodowań i rekompensat, w tym wprowadzenie mechanizmu dopłat z tytułu utraconego dochodu.
Rolnicy zwrócili również uwagę na nieuczciwe praktyki zakładów przetwórczych, które wykorzystując trudną sytuację hodowców, obniżają ceny żywca w skupach. Jak wskazali, UOKiK odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie, ale kolejna interwencja, którą planują w najbliższym czasie, będzie wsparta również przez ministra rolnictwa Stefana Krajewskiego, który potwierdził rekomendacje dla przygotowywanego wniosku i zaproponował kolejne robocze spotkania służące wypracowywaniu modelu wspólnych działań.
Nowymi regulacjami powinny zostać objęte formy rolniczego dokumentowania utraconego dochodu oraz zasady kontroli bioasekuracji prowadzonej przez inspekcję weterynaryjną. Jak wskazał minister, na szerokiej, międzyresortowej płaszczyźnie powinny być również dyskutowane pilne działania dotyczące redukcji populacji dzików oraz zasady ochrony funkcji produkcyjnych wsi, zapisane w ustawie procedowanej obecnie przez resort rolnictwa.
Opracowano przez IBIMS Green na podstawie informacji MRiRW.