Polska Platforma Zrównoważonej Wołowiny wystąpiła do Krajowego Ośrodka Doradztwa Rolniczego z wnioskiem o wprowadzenie zasady pierwszeństwa dla rolników utrzymujących zwierzęta gospodarskie w przetargach na dzierżawę łąk i pastwisk z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa.
Dostęp do ziemi kluczowy dla produkcji zwierzęcej
Zdaniem przedstawicieli sektora obecne praktyki ograniczają dostęp hodowców do kluczowej bazy paszowej, co bezpośrednio przekłada się na koszty produkcji oraz skalę utrzymywanego pogłowia.
– Trwałe użytki zielone stanowią fundament funkcjonowania gospodarstw utrzymujących bydło, owce czy kozy. Szczególne znaczenie mają one dla gospodarstw rodzinnych prowadzących rzeczywistą działalność rolniczą, zapewniających ciągłość użytkowania gruntów oraz stabilność lokalnej produkcji żywności – jak podkreśla wiceprzewodniczący organizacji Jacek Zarzecki.
Na platformie Facebook Jacek Zarzecki zwrócił uwagę, że hodowcy nie powinni być zmuszani do ograniczania produkcji i ponoszenia wysokich kosztów zakupu pasz tylko dlatego, że łąki i pastwiska trafiają do podmiotów niezwiązanych z chowem zwierząt.
Hodowcy przegrywają konkurencję o grunty
Branża wskazuje, że w postępowaniach przetargowych łąki i pastwiska nie zawsze trafiają do producentów zwierzęcych. Zdarza się, że dzierżawcami zostają podmioty niezwiązane z hodowlą, co ogranicza dostęp do paszy gospodarstwom faktycznie potrzebującym tych terenów.
Konsekwencje są odczuwalne ekonomicznie. Hodowcy zmuszeni są ograniczać produkcję lub ponosić dodatkowe wydatki na zakup pasz, co obniża rentowność i konkurencyjność gospodarstw. W dłuższej perspektywie może to prowadzić do zmniejszenia krajowej produkcji zwierzęcej, szczególnie w sektorze wołowiny.
Proponowane zmiany w zasadach przetargów
Organizacja zaproponowała konkretne rozwiązania, które miałyby uporządkować system dzierżaw. Wśród nich znalazło się wprowadzenie kryterium premiującego rolników utrzymujących zwierzęta – adekwatnie do skali produkcji, np. na podstawie liczby dużych jednostek przeliczeniowych (DJP). Kolejną propozycją jest organizowanie przetargów ograniczonych w pierwszej kolejności do producentów zwierzęcych działających na terenie danej gminy lub powiatu.
Istotnym elementem oceny ofert miałoby być również rzeczywiste zapotrzebowanie paszowe gospodarstwa. Zdaniem branży takie podejście pozwoliłoby lepiej dopasować wykorzystanie gruntów do ich przeznaczenia oraz ograniczyć przypadki dzierżawy przez podmioty niezwiązane z produkcją zwierzęcą.
Znaczenie dla bezpieczeństwa żywnościowego
Przedstawiciele sektora podkreślają, że proponowane zmiany wykraczają poza interes pojedynczych gospodarstw. W ich ocenie większy dostęp hodowców do użytków zielonych wzmacnia lokalne gospodarstwa rodzinne, poprawia bezpieczeństwo żywnościowe oraz zapewnia właściwe utrzymanie łąk i pastwisk zgodnie z ich funkcją rolniczą.
Apel branży pokazuje, jak istotnym elementem produkcji zwierzęcej pozostaje dostęp do ziemi. W warunkach rosnących kosztów i presji rynkowej decyzje dotyczące zasad dzierżawy gruntów mogą mieć kluczowe znaczenie dla przyszłości krajowej hodowli bydła oraz stabilności sektora wołowiny.
Opracowano przez IBIMS Green na podstawie informacji z Tygodnika poradnika Rolniczego oraz topagrar.pl