W związku ze zwiększoną skalą migracji dzikich ptaków resort rolnictwa przypomniał hodowcom drobiu o konieczności stosowania zasad bioasekuracji w gospodarstwach. Chodzi o zbiór praktyk mających na celu ograniczenie ryzyka przeniesienia wirusa grypy ptaków na stada hodowlane. Ostatni przypadek HPAI w Polsce miał miejsce w połowie lipca i dotyczył dzikiego ptactwa. W gospodarstwach komercyjnych choroby nie stwierdzano od końca maja.
Okres większego ryzyka
W październiku migrację z Polski zaczynają lub kontynuują setki tysięcy dzikich ptaków. Nasz kraj jest też szlakiem tranzytowym oraz zimowiskiem dla ptactwa z północnej i wschodniej Europy. Masowe przeloty mają duży wpływ na wzrost zagrożenia HPAI. Polska należy do państw o podwyższonym ryzyku ze względu na silnie rozwinięty sektor drobiarski, krzyżowanie się niektórych szlaków migracyjnych oraz cykliczne nawroty zachorowań. Ochłodzenie i podwyższona wilgotność, typowe dla jesieni, to dodatkowe czynniki, które należy uwzględnić w ocenie ryzyka występowania HPAI.
Bioasekuracja działaniem koniecznym
W obliczu rosnącego ryzyka HPAI Główny Inspektorat Weterynarii oraz resort rolnictwa przypomniały hodowcom o kluczowych działaniach zapobiegających przeniesieniu wirusa na stada hodowlane. Praktyki te mają ograniczyć ryzyko zawleczenia wirusa trzema głównymi drogami: poprzez kontakt z dzikim ptactwem, zanieczyszczoną wodę lub paszę oraz ludzi.
Tabela 1. Wymagane i zalecane działania z zakresu bioasekuracji drobiu (źródło: Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi)
| Obszar ochrony | Działanie bioasekuracyjne | Cel działania |
|---|---|---|
| Izolacja ptaków | Całkowite trzymanie drobiu w zamkniętych kurnikach lub zadaszonych wolierach z gęstą siatką. | Uniemożliwienie bezpośredniego kontaktu z dzikim ptactwem migrującym. |
| Karmienie i pojenie | Podawanie paszy i wody wyłącznie wewnątrz budynków inwentarskich. | Zapobieganie zwabianiu dzikich ptaków w miejsca bytowania drobiu. |
| Źródło wody | Zakaz pojenia drobiu wodą ze zbiorników powierzchniowych (rzeki, stawy, jeziora). | Wyeliminowanie ryzyka zakażenia stada wirusem zanieczyszczonymi odchodami dzikich ptaków wodnych. |
| Przechowywanie paszy | Przechowywanie paszy w szczelnych silosach lub zamkniętych pomieszczeniach. | Ochrona przed zanieczyszczeniem paszy przez dzikie ptaki i gryzonie. |
| Wejście do budynków | Wyłożenie mat dezynfekcyjnych przed wejściami do kurników oraz wjazdami na teren gospodarstwa. | Zabicie wirusa przenoszonego na obuwiu i kołach pojazdów. |
| Ruch osób | Bezwzględny zakaz wstępu do kurników dla osób postronnych i prowadzenie rejestru wejść. | Ograniczenie ryzyka zawleczenia choroby przez osoby trzecie (np. myśliwych, innych hodowców). |
Opisane powyżej praktyki stosuje się również w celu ograniczania ryzyka występowania innych chorób zakaźnych drobiu, np. rzekomego pomoru drobiu (ND).
Ogniska idą w setki, utylizacje – w miliony
W bieżącym roku grypa ptaków wywołała na polskich fermach głęboki kryzys epizootyczny. Szczyt zachorowań przypadł na kwiecień i pierwszą połowę maja, kiedy doszło do paraliżu komercyjnych hodowli na Mazowszu i w Wielkopolsce. Wśród dzikiego ptactwa najwięcej przypadków odnotowano między lutym a marcem. Łącznie utylizacji należało poddać ponad 9,7 mln sztuk drobiu.
Od początku roku GIW potwierdził 143 ogniska grypy ptaków. Z uwagi na brak nowych zachorowań w ostatnich pięciu miesiącach Polska uzyskała status państwa wolnego od HPAI.
Opracowano przez IBIMS Green na podstawie komunikatów MRiRW oraz GIW.