Nowe przepisy dotyczące zdrowia zwierząt nadal budzą pytania wśród producentów trzody chlewnej, bydła i innych gatunków zwierząt gospodarskich. W związku z licznymi wątpliwościami dotyczącymi procedury uzyskiwania Weterynaryjnego Numeru Identyfikacyjnego (WNI), Krajowa Rada Izb Rolniczych zwróciła się do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi o doprecyzowanie zasad obowiązujących po wejściu w życie ustawy o zdrowiu zwierząt.
Odpowiedź resortu ma istotne znaczenie dla całego sektora produkcji zwierzęcej. Ministerstwo potwierdziło, że obowiązki wynikające z ustawy mają charakter jednorazowy, a w wielu przypadkach hodowcy nie będą musieli składać dodatkowego wniosku o nadanie lub zmianę numeru WNI. Decyzję w tym zakresie podejmie Powiatowy Lekarz Weterynarii.
Rozszerzony zakres danych o gospodarstwach
Nowe regulacje wynikające z ustawy z 21 listopada 2025 r. znacząco rozszerzają zakres informacji przekazywanych do Inspekcji Weterynaryjnej. Dotyczy to zarówno podmiotów już funkcjonujących na rynku, jak i gospodarstw, które wcześniej nie podlegały obowiązkowi rejestracji.
Rolnicy i przedsiębiorcy utrzymujący zwierzęta muszą przekazać dane dotyczące m.in. lokalizacji gospodarstwa, współrzędnych geograficznych, opisu budynków i infrastruktury, liczby oraz gatunków utrzymywanych zwierząt, a także potencjału produkcyjnego.System ma uwzględniać także informacje istotne dla monitorowania zagrożeń epizootycznych, m.in. dotyczące przemieszczania zwierząt i produktów do innych państw UE.
W praktyce oznacza to dalsze uszczelnienie nadzoru nad produkcją zwierzęcą. Dla branży mięsnej, szczególnie producentów wieprzowiny i wołowiny, nowe przepisy oznaczają konieczność dokładnej weryfikacji statusu gospodarstwa i aktualności danych.
WNI kluczowy dla legalnej produkcji
Jednym z najważniejszych elementów nowego systemu pozostaje Weterynaryjny Numer Identyfikacyjny. Resort rolnictwa podkreśla jednak, że część hodowców błędnie interpretuje procedurę jego nadawania. W przypadku gospodarstw już funkcjonujących dodatkowy wniosek nie zawsze będzie wymagany. Jeśli aktualizacja danych będzie wiązała się z koniecznością zmiany lub nadania nowego numeru, decyzję podejmie powiatowy lekarz weterynarii.
Inaczej wygląda sytuacja podmiotów, które wcześniej nie były objęte obowiązkiem rejestracji. Dotyczy to m.in. części gospodarstw utrzymujących zwierzęta wyłącznie na własne potrzeby. W takich przypadkach konieczne będzie przekazanie pełnych danych identyfikacyjnych oraz informacji o działalności. Następnie numer WNI zostanie nadany administracyjnie przez Inspekcję Weterynaryjną.
To ważna informacja dla rynku, ponieważ wcześniejsze interpretacje sugerowały konieczność składania dodatkowych formalnych wniosków, co budziło obawy o przeciążenie powiatowych inspektoratów weterynarii oraz wydłużenie procedur.
Formalności można załatwić także elektronicznie
Ministerstwo podkreśla również, że sposób przekazywania danych nie został sformalizowany. Informacje mogą być składane osobiście, listownie lub elektronicznie, także za pośrednictwem poczty e-mail. To istotne uproszczenie, szczególnie dla gospodarstw działających w regionach o ograniczonym dostępie do urzędów.
Jednocześnie resort zapowiada dalsze prace nad integracją systemów informatycznych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz Inspekcji Weterynaryjnej. W przyszłości ma to usprawnić przepływ danych i ograniczyć liczbę obowiązków administracyjnych po stronie producentów.
Branża nie może zwlekać
Kluczowy pozostaje termin 18 czerwca 2026 r. Do tego dnia wszystkie podmioty objęte ustawą muszą przekazać wymagane informacje lub zaktualizować dane. Niedopełnienie obowiązków może oznaczać poważne konsekwencje dla działalności gospodarstw, w tym ograniczenia w obrocie zwierzętami i produktami pochodzenia zwierzęcego.
Dla branży mięsnej oznacza to konieczność szybkiego działania. Nowy system ma zwiększyć bezpieczeństwo epizootyczne i poprawić identyfikowalność produkcji, ale jednocześnie wyraźnie pokazuje, że administracyjna przejrzystość staje się jednym z podstawowych warunków funkcjonowania na rynku.
Opracowano przez IBIMS Green na podstawie informacji z Krajowej Rady Izb Rolniczych.