Od początku roku do połowy października Holandia wyeksportowała prawie 4,1 mln prosiąt. To o blisko 15% mniej niż w analogicznym okresie poprzedniego r. Na spadek wpłynęło przede wszystkim ograniczenie zamówień z Hiszpanii – czołowego producenta wieprzowiny w regionie, zmagającego się z nawrotem ASF. Według danych Holenderskiej Agencji Przedsiębiorczości (RVO) liczba zamówionych prosiąt zmniejszyła się o ok. 700 tys. sztuk. Mimo tych problemów Holandia pozostaje drugim po Danii największym eksporterem prosiąt na tucz w UE.
Mniej do Hiszpanii, mniej do Niemiec
Holenderscy eksporterzy starają się dywersyfikować grono odbiorców, jednak głównym rynkiem zbytu dla tamtejszych prosiąt pozostaje Hiszpania. Z uwagi na występowanie w tym kraju afrykańskiego pomoru świń miejscowe zakłady musiały ograniczyć sprzedaż do niektórych państw trzecich. W poprzednim r. do Hiszpanii trafiło ponad 2,5 mln holenderskich prosiąt przeznaczonych na tucz. W tym r., do połowy października, wolumen eksportu wyniósł 1,8 mln sztuk, co zapowiada spadek w ujęciu całorocznym. Problemy na hiszpańskim rynku wieprzowiny były szczególnie widoczne w pierwszej połowie roku, kiedy rynek dostosowywał się do obostrzeń wprowadzonych w następstwie ASF (od listopada 2025 r.). Spadek eksportu odnotowano także w dostawach do Niemiec, drugiego największego odbiorcy. Wynikał on głównie ze słabszego popytu wewnętrznego i utrzymujących się problemów z opłacalnością produkcji w tym kraju.
Problemy również na miejscu
Przyczyną spadku eksportu jest także ograniczenie produkcji w Holandii. Chodzi o efekty rządowego programu wykupu niektórych gospodarstw, którego celem jest redukcja emisji azotu i amoniaku w pobliżu obszarów chronionych Natura 2000. Program zakłada likwidację ferm i trwały zakaz powrotu do hodowli w zamian za rekompensaty. Rozwiązanie cieszy się sporym zainteresowaniem wśród rolników mających problemy z płynnością finansową lub brak środków na inwestycje. Tamtejsza branża notuje stały spadek liczby loch oraz podaży prosiąt. Przekłada się to także na zmniejszenie liczby ubojów w krajowych zakładach.
Na horyzoncie szerokie, systemowe zmiany
Europejski rynek produkcji i eksportu prosiąt opiera się na głębokiej specjalizacji. Państwa takie jak Dania i Holandia pełnią rolę dostawców młodych zwierząt dla pozostałych krajów Europy, eksportując rocznie ok. 21 mln warchlaków do państw dysponujących największymi możliwościami tuczu i uboju. Poza Hiszpanią i Niemcami jednym z głównych importerów w tym segmencie jest Polska.
W 2026 r. sektor produkcji prosiąt przechodzi największe zmiany od dziesięcioleci, zmagając się z dużymi wahaniami opłacalności oraz presją regulacyjną i klimatyczną. Rośnie też znaczenie decyzji politycznych. Poza wspomnianym programem wygaszania hodowli w zamian za rekompensaty chodzi m.in. o planowane ograniczenia inwestycji w sektorze w Danii oraz wydłużające się procedury administracyjne dotyczące rozbudowy niezbędnej infrastruktury.
Opracowano przez IBIMS Green na podstawie informacji z Holenderskiej Agencji Przedsiębiorczości (RVO), Euro Meat News oraz Pigua.info.