Europejscy konsumenci deklarują coraz większą gotowość do poprawy jakości żywienia i większą dbałość o zdrowie. Raport EIT Food Consumer Observatory, oparty na badaniu blisko 20 tys. respondentów z 18 krajów Europy, pokazuje jednak wyraźny rozdźwięk między deklaracjami a rzeczywistymi zachowaniami konsumenckimi. Analiza ujawnia także istotne różnice pokoleniowe oraz zmieniające się podejście do podaży białka, konsumpcji mięsa i zrównoważonych wzorców żywieniowych.
Europejczycy deklarują zmianę diety, ale nawyki pozostają silniejsze
Lepszy sposób odżywiania pozostaje jednym z najważniejszych celów deklarowanych przez europejskich konsumentów. Z raportu „Europa chce lepiej się odżywiać, więc dlaczego to się nie dzieje?” wynika, że 51% mieszkańców Europy chce poprawić swoją dietę. Jednocześnie przełożenie tych założeń na codzienną praktykę żywieniową nadal pozostaje wyzwaniem. Badanie wykazało, że głównymi barierami zmian są rosnące koszty żywności, utrwalone nawyki konsumpcyjne oraz ograniczenia związane z tempem życia i czasem przeznaczanym na przygotowanie posiłków.
Samoocena żywienia nie odzwierciedla rzeczywistego spożycia
Raport wskazuje na wyraźną rozbieżność między postrzeganiem własnej diety a rzeczywistą strukturą spożycia. Jedynie 14% Europejczyków deklaruje niezadowolenie ze swoich nawyków żywieniowych.
Tabela 1. Poziom niezadowolenia Europejczyków z własnej diety według grup wiekowych
| Wskaźnik | Udział respondentów |
| Europejczycy niezadowoleni z diety | 14% |
| Osoby powyżej 55 lat | 11% |
| Osoby poniżej 35 lat | 18% |
Młodsi konsumenci częściej krytycznie oceniają swoje nawyki i wykazują większą gotowość do zmian. Jednocześnie poprawia się ogólna percepcja jakości żywienia, bo odsetek osób uznających swoją dietę za niezdrową spadł z 17% w 2024 r. do 15% w 2025 r. Mimo pozytywnej samooceny rzeczywiste spożycie produktów uznawanych za pożądane żywieniowo pozostaje niewystarczające.
Niedobory dotyczą warzyw, owoców i białka
Badanie pokazuje, że konsumenci nadal wskazują niedostateczną podaż kluczowych składników diety. Jedynie nieco ponad połowa Europejczyków uważa, że spożywa odpowiednią ilość warzyw. Jednocześnie postrzegana adekwatność spożycia produktów uznawanych za korzystne zdrowotnie spadła o 2–4%. Konsumenci są świadomi negatywnego wpływu żywności wysoko przetworzonej, tłustej i bogatej w sól, jednak tylko około jedna trzecia deklaruje aktywne ograniczanie takich produktów.
Młodzi konsumenci stawiają na białko
Raport wskazuje na rosnące zainteresowanie komponentem białkowym w młodszych grupach konsumentów.
Wykres 1. Deklaracje dotyczące zwiększenia spożycia białka według wieku
Starsze pokolenia częściej wybierają tradycyjny model żywienia. Spożywają więcej owoców i warzyw, częściej przygotowują posiłki w domu i większą uwagę poświęcają ograniczaniu strat żywności. Z perspektywy sektora rolno-spożywczego i branży mięsnej istotnym sygnałem pozostaje utrzymujące się zainteresowanie wysokiej jakości białkiem wśród młodszych konsumentów.
Zrównoważona konsumpcja traci znaczenie
Jedynie 48% Europejczyków deklaruje, że odżywia się w sposób zrównoważony. Jednocześnie odsetek osób zainteresowanych bardziej prośrodowiskowym stylem życia spadł z 76% w 2021 r. do 69% w 2025 r. Zmiana ta widoczna jest również w podejściu do ograniczania spożycia mięsa. Według raportu zainteresowanie dietami zakładającymi redukcję konsumpcji mięsa jest obecnie wyraźnie niższe niż kilka lat temu. Najczęściej deklarowaną praktyką prośrodowiskową pozostaje ograniczanie marnowania żywności. Ponad 80% respondentów powyżej 55. roku życia deklaruje aktywne działania w tym zakresie.
Wykres 2. Deklarowana uprawa własnej żywności według grup wiekowych
Cena i smak nadal determinują wybory
Raport wskazuje, że głównym motywatorem zmian żywieniowych pozostaje zdrowie, jednak deklaracje konsumentów zderzają się z codziennymi ograniczeniami. Jak podkreślił Klaus G. Grunert, profesor marketingu Uniwersytetu w Aarhus i kierownik EIT, w raporcie „Europa chce lepiej się odżywiać, więc dlaczego to się nie dzieje?”:
– Aby przekonać ludzi do zmiany diety, zwłaszcza w sposób bardziej przyjazny dla klimatu, główne czynniki wpływające na wybory żywieniowe, czyli smak i cena, muszą być lepiej powiązane ze zdrowymi i zrównoważonymi opcjami.
Ekspert dodał:
– Rozwiązania muszą być dostosowane do rzeczywistych ograniczeń życiowych ludzi, a nie tylko do ich aspiracji.
Raport pokazuje, że mimo rosnącej świadomości żywieniowej codzienne decyzje konsumenckie nadal w największym stopniu determinują cena, przyzwyczajenia i ograniczenia czasu.
Opracowano przez IBIMS Green na podstawie meatthefacts.eu.